ความรู้เรื่องข้าว, บทความทั้งหมด

ข้าวเหนียว อาหารหลักของคนถิ่นเหนือ

ไม่รู้จะมีใครทราบหรือไม่ว่า “ข้าวเหนียว” ไม่ได้เป็นอาหารหลักของคนภาคอีสานอย่างเดียว แต่ยังเป็นอาหารหลักของคนภาคเหนือด้วย!

อย่างข้าวสารตราธรรม คัลเจอร์ จะมีข้าวตัว Top ที่เราแนะนำให้ลูกค้าทุกท่านคือ ข้าวหอมมะลิเชียงราย (ถุงสีเหลือง) แต่ว่า! ในแผ่นดินถิ่นเหนือ นอกจากข้าวหอมมะลิพันธุ์เชียงรายแล้วยังมีข้าวอีกสายพันธุ์ที่มีเอกลักษณ์โดดเด่นไม่แพ้กัน นั่นก็คือ ข้าวเหนียวเขี้ยวงูเชียงราย

ด้วยเอกลักษณ์ของเมล็ดข้าวที่เรียว สีขาวเกลี้ยง คล้ายเขี้ยวงู เวลาหุงออกมาได้ข้าวเหนียวหนึบ ที่หอมและนุ่มเป็นพิเศษ ถึงขึ้นเป็นหนึ่งในตัวเลือกอันดับต้นๆ ของบรรดาพ่อค้าแม่ค้าขนมไทยที่มีข้าวเหนียวเป็นวัตถุดิบอย่าง ข้าวเหนียวมูน ที่นำไปกินคู่กับผลไม้ตามฤดูกาลอย่างหลากหลายทั้ง มะม่วง และทุเรียน

โดยเฉพาะ ข้าวเหนียวมะม่วง ที่เป็นหนึ่งในเมนูของหวานยอดนิยม ถึงขนาดที่ชาวต่างชาติยังรู้จัก หลายคนกล่าวว่ามาเที่ยวไทย ต้องได้กินข้าวเหนียวมะม่วง! ถือว่าเป็นหนึ่งในธุรกิจ/เอกลักษณ์ของไทยเลยทีเดียว

สำหรับคนภาคกลางที่กินข้าวเจ้าเป็นอาหารหลัก เราจะมักคุ้นเคยกับข้าวเหนียวที่นำไปทำขนมหวาน หรือไม่ก็เมนูฮิตอย่างข้าวส้มตำมากกว่า แต่คนภาคเหนือ (และอีสาน) นั้นกินข้าวเหนียวทุกวันกับเมนูอาหารคาวต่างๆ ที่เป็นเมนูพื้นบ้าน ซึ่งส่วนใหญ่จะเป็นน้ำพริกแกล้มผักต่างๆ หรือเมนูแกงพื้นบ้านที่มีมากมายหลากหลายชนิดที่แต่ละบ้านได้รับสืบทอดมาจากปู่ย่าตายาย

จุดเริ่มต้นอาจจะต้องย้อนกลับไปหลายพันปี เพราะมีการค้นพบซอสซิลที่เมล็ดข้าวอายุกว่า 5,400 ปี อยู่ที่ถ้ำปุงฮุง จ.แม่ฮ่องสอน แสดงให้เห็นว่าสมัยโบราณ พื้นที่แถบนั้นมีต้นข้าวเจริญเติบโตอยู่ นอกจากนี้ยังมีการศึกษาค้นคว้าสืบเนื่องต่อมาเนิ่นนาน ได้ค้น พบข้าวกว่า 1,000 สายพันธุ์ ทั้งข้าวเหนียวขาว ข้าวเหนียวดำ และข้าวเหนียวแดง

ตั้งแต่อดีตคนภาคเหนือนิยมเพาะปลูกข้าวเหนียวเพื่อบริโภคในครัวเรือน อาจมีการสลับปลูกข้าวเจ้าบ้างบางที แต่ส่วนใหญ่จะเป็นข้าวเหนียวมากกว่า ด้วยลักษณะภูมิประเทศที่มีพื้นที่ราบและพื้นที่ภูเขาสูงที่มีแหล่งน้ำอุดมสมบูรณ์ รวมกับภูมิอากาศที่ไม่ร้อนจัด ทำให้ข้าวแผ่นดินถิ่นเหนือมีเอกลักษณ์ต่างจากที่อื่น ทั้งความนุ่มเหนียว และความหอม

บางคนกำลังคิดว่า “เอ้ะ ปกติข้าวเหนียวนี่กินทีไรก็ง่วงนอนทุกที คนเหนือกินข้าวเหนียวทุกมื้อ ไม่ง่วงทุกมื้อเลยเหรอ?”

มันก็จริงที่ข้าวเหนียวเป็นข้าวที่มีโมเลกุลใหญ่ ทำให้ร่างกายต้องใช้พลังงานสูงในการย่อย จึงทำให้เกิดอาการอ่อนเพลียง่วงนอนได้ง่าย แต่สิ่งนี้อาจจะไม่ส่งผลต่อคนภาคเหนือ เพราะอาชีพหลักของพวกเขาคือ เกษตรกรรม

ตั้งแตสมัยก่อน รุ่นปู่ย่าตายายที่แต่ละคนต้องตื่นเช้าออกไปทำนา หรือขึ้นดอยไปเก็บผลผลิตต่างๆ ซึ่งเป็นงานหนักที่ต้องใช้กำลังมาก การที่คนภาคเหนือกินข้าวเหนียวที่มีพลังงานสูง จะช่วยให้พวกเขาอยู่ท้องได้นานขึ้น

นอกจากนั้นด้วยวัฒนธรรมการกินที่เน้นความเรียบง่าย อาหารส่วนใหญ่จะเน้นไปทางผักพื้นบ้านที่ขึ้นอยู่ทั่วไป นำมาทำน้ำพริก หรือแกงแบบน้ำขลุกขลิก ปั้นขาวเหนียวเป็นก้อนแล้วจิ้ม(หรือจก) กินแกล้มผักสด/ผักป่า ห่อนำไปกินที่ไร่นาให้จบมื้อก่อนเริ่มงานต่อไป

นอกจากนั้น คนภาคเหนือยังมีถาดตั้งสำรับ หรือที่เรียกกันว่า “ขันโตก”

ซึ่งเป็นหนึ่งเอกลักษณ์ของภาคเหนือ นิยมใช้ทั้งในครัวเรือน หรือในงานบุญ งานสำคัญต่างๆ ปัจจุบันมีการนำมาใช้ในร้านอาหารเหนือ ต้อนรับนักท่องเที่ยวที่เดินทางไปเยี่ยมชมวัฒนธรรมท้องถิ่น

ปัจจุบัน วิถีชีวิตของคนภาคเหนือก็มีการเปลี่ยนแปลงไปตามเวลา หากไปในเมืองจะเห็นถึงความพัฒนาทั้งทางเศรษฐกิจที่ตอนนี้หลายจังหวักในภาคเหนือต่างเป็นสถานที่ท่องเที่ยวยอดนิยม แต่ในบางภูมิภาคก็ยังคงดำเนินวิถีชีวิตแบบดั้งเดิมอยู่

แบบนี้เวลาไปเที่ยวภาคเหนือ นอกจากขึ้นดอยไปชมทะเลหมก หรือไร่ชาแล้ว ก็ลองเปลี่ยนไปดูไร่นาก็ได้นะ หรือไม่มีเวลาไปก็สามารถลิ้มลองข้าวเหนียวจากแผ่นดินถิ่นเหนือได้เลย! ข้าวธรรมคัดพิเศษมาทุกเม็ด! >>คลิก<<